22 Konfrontacje Teatralne

Henrietta Lacks

20:00 – 2017-10-14 – Inkubator Medialno-Artystyczny Chatki Żaka – 30/40 zł

Henrietta Lacks? Nie znam. Takiej odpowiedzi udzieli większość. Anonimowa bohaterka czy ofiara medycyny? Czarnoskóra kobieta wykorzystana do badań naukowych czy jedna z nieuleczalnie chorych pacjentek, której komórki, pobrane do prowadzenia eksperymentów naukowych, okazały się jako pierwsze w historii nauki zdolne do nieśmiertelnego wysiłku?

To było w 1951 roku w Baltimore. 31-letnia Henrietta zachorowała na raka macicy, zmarła po kilku miesiącach nieefektywnego leczenia. Nie wiedziała o tym, że pobrano jej komórki, które okazały się zdolne do namnażania. Nie dowiedziała się o komórkach HeLa i emocjach, jakie wzbudziły w naukowcach. Osierociła piątkę dzieci, które nie dostały żadnego wsparcia, a nielojalni lekarze zbili na niej kapitał symboliczny i/lub materialny. To melodramat godny hollywoodzkiego kina.

(…) chodzi tu nie tyle o komórki HeLa, ile o ich dawczynię, która w przeciwieństwie do pobranych od niej komórek nie zyskała nieśmiertelności – również w historii nauki. Bo była kobietą, Afroamerykanką, bo była biedna i niewyedukowana.

Ale czy nie lepiej spojrzeć na historię Henrietty Lacks z perspektywy wspólnej i na chłodno zastanowić się nad sprawą własności komórek? Czy postęp nauki byłby możliwy, gdybyśmy mieli prawo żądać rekompensaty finansowej za oddane tkanki? Czy powstałby cennik komórek? Ile kosztowałyby te zdrowe, a ile zrakowaciałe? Które z nich są cenniejsze? Otwierają się też wątpliwości dotyczące demokratyczności postępu medycyny. Kto na nim zarabia i kto na nim korzysta? Historia Henrietty i komórek HeLa porusza bardzo wiele tematów i nie daje żadnych odpowiedzi. Staje się grą z sumieniem, doświadczeniem i przeświadczeniem. A tymczasem gdzieś tam nasze komórki pobrane rutynowo podczas badań, prowadzą już swoje własne życie. Czy tęsknisz za nimi?

Czy stworzenie linii HeLa należy traktować jako spełnienie marzeń o nieśmiertelności? Czy można mówić o nieśmiertelności bez świadomości? Ile tak naprawdę znaczy triumf postępu w konfrontacji z osobistą tragedią? Czy zdecydowałbyś się zachować matkę przy życiu za cenę setek ofiar choroby Heinego-Medina? Tych pytań jest o wiele więcej. Nie znaleziono wiążącej odpowiedzi na żadne z nich – bo takowe zwyczajnie nie istnieją. Chodzi o to, żeby je stawiać. (…) Głównym tematem spektaklu-perełki jest nieodrodny strach człowieka przed śmiercią, rozumianą zarówno jako rozpad ciała, zgaśnięcie świadomości, jak i popadnięcie w niepamięć – cierpiący na raka Gey wyrażał pragnienie zostania donatorem nowej nieśmiertelnej linii komórkowej. Jego organizm okazał się zbyt zniszczony przez chorobę. Marzenia o nieśmiertelności spełzły na niczym. Cóż, śmierć jest nie do zdarcia, powtarzając za E.E. Cummingsem. Ale przed jej nadejściem dostajemy kilka cennych momentów, które możemy wykorzystać jak najlepiej. W tym miejscu spotykają się nauki przyrodnicze z humanizmem. „Henrietta Lacks” stanowi świetny przykład splotu obydwu dziedzictw. Warto.

Agata Tomasiewicz, „Teatr dla Was”

scenariusz: Anna Smolar, Marta Malikowska, Maciej Pesta, Sonia Roszczuk, Jan Sobolewski; reżyseria: Anna Smolar; współpraca dramaturgiczna: Piotr Gruszczyński
scenografia i kostiumy: Anna Met; muzyka i opracowanie muzyczne: Natalia Fiedorczuk-Cieślak; światła: Rafał Paradowski; ruch: Jan Sobolewski & ensemble; fryzury: Marek Nowak; obsada: Marta Malikowska, Sonia Roszczuk, Maciej Pesta, Jan Sobolewski; koprodukcja: Nowy Teatr i Centrum Nauki Kopernik; partner spektaklu: Fundacja Onkocafe – Razem Lepiej; premiera: 23 kwietnia 2017 r.

Ceny biletów
30/40 zł
Kasa Czynna:
pon. - pt. w godz. 10.00-19.00
oraz na godzinę przed wydarzeniem
tel.: 81 466 61 40
Kontakt:
Zespół Konfrontacji Teatralnych
tel.: +48 (81) 466 61 19/20
e-mail: konfrontacje@ck.lublin.pl
czas trwania: 90 min
 

Karnety festiwalowe: 600/ 400 zl
Lista spektakli w ramach karnetu

Zobacz również

Teatr i demokracja. Praktyki instytucjonalne w polskim teatrze – debata

„Polish Theatre Journal” („PTJ”) jest internetowym, anglojęzycznym, naukowym czasopismem poświęconym współczesnemu polskiemu teatrowi i performansowi, wydawanym dwa razy do roku przez Instytut Teatralny im. Zbigniewa Raszewskiego w Warszawie.

Próby z Dostojewskim i inne wykłady lubelskie – spotkanie

Zapraszamy na spotkanie związane z publikacją wyboru lubelskich wykładów prof Cezarego Wodzińskiego pod red. Piotra Augustyniaka i Piotra Pękali
Henrietta Lacks

FreshMail.pl