Autor zebrał swoje zapiski, wspomnienia, choć mocno nieregularne i czasem poszarpane, które tworzą historie zagranicznych podróży Provisorium. Książka stanowi także ciekawy kontekst dla przemian kulturowych i politycznych w latach 1979-2012.

Teatr jest rzeczywistością trudną do opisania. Wielu badaczy starało się znaleźć sposób na zatrzymanie tego co nieuchronne, ulotne. Dotyczy to zarówno spektakli teatrów zawodowych, tych wielkich z całym zapleczem administracyjnym, jak i tych mniejszych, choć często równie zasłużonych i wytyczających nowe szlaki w sztuce scenicznej. Teatr „Provisorium” z pewnością należy do tej drugiej grupy. Mniejszy – z powodu swej liczebności, ale z pewnością wyjątkowy, będący inspiracją dla wielu późniejszych twórców. Wspólnota sceniczna scementowana pod okiem Janusza Opryńskiego, zajmuje bardzo istotne miejsce w archipelagu polskich teatrów alternatywnych. Jest ona jednym tchem wymieniana obok „Teatru Ósmego Dnia”, „Sceny Plastycznej KUL”, „Ośrodka Praktyk Teatralnych Gardzienice” czy „Biura Podróży”.
Na temat tegoż teatru rozpisywali się różni autorzy. Wśród całego mnóstwa artykułów opisujących działania grupy warto zaznaczyć prace stworzone przez jej członków. Janusz Opryński (kierownik teatru), wraz z Janem Marią Kłoczowskim, starał się zebrać dzieje i opisać ideę towarzyszącą jego działaniom w pracy „Teatr Provisorium” (biały folder z 1991 roku); zaś Jan Piotr Szamryk (dołączywszy w roku 1991 do składu teatru jako odpowiedzialny za sprawy techniczne) pod opieką prof. Lecha Śliwonika napisał obszerną pracę pt. „Teatr Provisorium 1975-1995. Zarys monograficzny.” Teraz przyszła kolej na Jacka Brzezińskiego – aktora.
Jego „Dziennik teatralny” jest próbą wniknięcia w zakamarki pamięci i przypomnienia tego, co już dawno minęło. Źródłem tego opracowania są zarówno liczne zapiski i dzienniki autora, jak i wydarzenia przywoływane z przeszłości. Ramami, którymi Jacek Brzeziński opina swe dzieło, są lata 1979-2013. Poznając poszczególne wydarzenia, historie i relacje z podróży, stanowiące osnowę teatralnych poczynań, otrzymujemy jednak coś więcej. Oto oprócz konkretnych faktów, będących źródłem rozwoju i przemian zachodzących w „Provisorium”, mamy bardzo subiektywny opis tych wydarzeń. I właśnie to indywidualne podejście do tematu stanowi największy walor książki. Właśnie to doświadczenie podskórnego wyczuwania i opisu świata, powolne odkrywanie rzeczywistości, jej różnych oblicz i tęsknot jest czymś wyjątkowym. Z jednej strony odczuwamy, czym był ówczesny teatr dla otaczającej go rzeczywistości, z jego buntem i niezgodą na narzucane idee, a zarazem jesteśmy świadkami odkrywania swego istotnego ja, tego co jedyne i niepowtarzalne. W tych zapiskach widzimy walkę o wolność z wykorzystaniem trybuny teatralnej, ale także czas rozwoju i świadomego określania przez autora swego człowieczeństwa, miejsca w świecie.
I chociaż miejsca, które autor zwiedził w czasie podróży teatralnych, festiwale, w których wystąpił czy recenzje i nagrody, które otrzymał są imponujące i do pozazdroszczenia, to najczęściej w tekście przywoływane są relacje ze spotkań z ludźmi teatru: z wielkimi twórcami, innymi teatrami, czy też wreszcie z pojedynczymi, bezimiennymi widzami, przechodniami…. I to właśnie te spotkania, często kończące się „tradycyjną wódeczką” sprawiły, że teatr „Provisorium” żył i żyje. Nie jest to opis instytucjonalnych działań, ale żywych, wrażliwych ludzi. Sporo anegdot towarzyszących codzienności scenicznej Jacka Brzezińskiego sprawia, że obraz ukazany czytelnikom jest wielobarwny i dzięki temu bardzo interesujący. Pozycję tę czyta się szybko, jednym tchem, ale i wraca do niej, by poznać szczegóły ówczesnego artystycznego życia.
Wszystkim zajmującym się zarówno teatrem amatorskim, jak i opisem ówczesnej polskiej rzeczywistości warto polecić tę pozycję nie tylko do jednorazowego przeczytania…
Ja uczynię to wkrótce ponownie.

ks. dr Mariusz Lach sdb
adiunkt w Katedrze Dramatu i Teatru KUL, kierownik Teatru „itp.: